Công tác cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực tài chính luôn là ưu tiên hàng đầu nhằm giảm bớt rủi ro vận hành và tối ưu hóa thời gian tuân thủ cho người nộp thuế. Nhằm cụ thể hóa định hướng này, Bộ trưởng Bộ Tài chính đã chính thức ban hành Quyết định số 1272/QĐ-BTC công bố danh mục các thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung chuyên sâu trong lĩnh vực quản lý thuế.
Văn bản quy định mới thiết lập lại hệ thống biểu mẫu, hồ sơ kê khai theo hướng chuẩn hóa dữ liệu, tác động trực tiếp đến các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và tổ chức khai thuế thay trên địa bàn toàn quốc. Nhằm giúp người nộp thuế chủ động thực hiện đúng quy trình pháp lý, TS24 xin tổng hợp và phân tích 5 nhóm nội dung trọng tâm dưới đây.
Quy trình khai thuế đối với hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh
Tùy thuộc vào quy mô doanh thu, trạng thái vận hành và phương pháp tính thuế, hồ sơ đề nghị được phân rã thành ba trường hợp cụ thể:
Trường hợp thuộc diện không chịu thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN: Áp dụng cho các hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có mức doanh thu dưới ngưỡng quy định hoặc các cá nhân mới bắt đầu hoạt động. Thí sinh nộp 01 bộ hồ sơ bao gồm: Tờ khai mẫu số 01/TKN-CNKD (ban hành kèm Thông tư số 50/2026/TT-BTC) và Bản lục mẫu số 01/BK-STK (ban hành kèm Thông tư số 18/2026/TT-BTC).
Trường hợp nộp thuế TNCN theo phương pháp thuế suất nhân với doanh thu tính thuế: Thành phần hồ sơ bắt buộc gồm 01 bộ: Tờ khai mẫu số 01/CNKD (theo Thông tư số 50/2026/TT-BTC) đi kèm Bản lục mẫu số 01/BK-STK (theo Thông tư số 18/2026/TT-BTC).
Trường hợp nộp thuế TNCN theo phương pháp thu nhập tính thuế nhân với thuế suất: Thành phần hồ sơ quy định gồm 01 bộ: Tờ khai mẫu số 01/CNKD (theo Thông tư số 50/2026/TT-BTC) phối hợp cùng hai bản lục mẫu số 01/BK-STK và mẫu số 01/BK-HTK (theo Thông tư số 18/2026/TT-BTC).
Thủ tục khai thuế đối với cá nhân cho thuê bất động sản trực tiếp kê khai
Đối với các cá nhân có nguồn thu nhập phát sinh từ hoạt động cho thuê nhà, mặt bằng hoặc tài sản gắn liền với đất mà lựa chọn phương thức tự thực hiện nghĩa vụ thuế với cơ quan quản lý:
Thành phần hồ sơ: Người nộp thuế chuẩn bị 01 bộ hồ sơ chuẩn quy định, bao gồm Tờ khai mẫu số 01/BĐS (ban hành kèm Thông tư số 50/2026/TT-BTC) kết hợp với Bản lục mẫu số 01/BK-BĐS (ban hành kèm Thông tư số 18/2026/TT-BTC).
Khai thuế đối với cá nhân trực tiếp ký hợp đồng làm đại lý thương mại
Nhóm đối tượng là cá nhân trực tiếp ký kết hợp đồng làm đại lý xổ số, đại lý bảo hiểm, đại lý bán hàng đa cấp hoặc phát sinh các hoạt động kinh doanh đặc thù khác:
Thành phần hồ sơ: Người nộp thuế thực hiện kê khai và nộp 01 bộ hồ sơ duy nhất là Tờ khai thuế năm theo Mẫu số 01/TKN-CNKD (quy định chi tiết tại Thông tư số 50/2026/TT-BTC).
Quy định trách nhiệm đối với tổ chức khai thuế thay và nộp thuế thay
Trong trường hợp các tổ chức, doanh nghiệp đứng ra thực hiện nghĩa vụ đại diện kê khai và nộp thuế thay cho các cá nhân có bất động sản cho thuê trên hệ thống:
Thành phần hồ sơ: Doanh nghiệp chịu trách nhiệm thiết lập và nộp 01 bộ hồ sơ gồm có Tờ khai mẫu số 01/TCKT (ban hành kèm Thông tư số 18/2026/TT-BTC) đồng bộ cùng Bản lục mẫu số 02/BK-KTBĐS (ban hành kèm Thông tư số 50/2026/TT-BTC).
Thành phần hồ sơ hoàn nộp thừa và các kênh tiếp nhận thủ tục hành chính
Đối với các trường hợp hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh phát sinh số tiền thuế nộp thừa vào ngân sách nhà nước và có nhu cầu thực hiện thủ tục hoàn thuế, quy định biểu mẫu được siết chặt dựa trên phương pháp tính thuế trước đó:
Nếu tính thuế theo phương pháp doanh thu (thuế suất nhân với doanh thu): Sử dụng Mẫu số 01/TKN-CNKD (theo Thông tư số 50/2026/TT-BTC).
Nếu tính thuế theo phương pháp thu nhập (thu nhập tính thuế nhân với thuế suất): Sử dụng Mẫu số 02/TNCN-CNKD-QTT (theo Thông tư số 18/2026/TT-BTC) kèm theo các tài liệu minh chứng liên quan (nếu có), số lượng 01 bộ.
Nhằm tối ưu hóa trải nghiệm và giảm thời gian chờ đợi, người nộp thuế có thể lựa chọn linh hoạt một trong các kênh nộp hồ sơ trực tiếp hoặc gián tiếp sau:
Nộp trực tiếp: Thực hiện thủ tục ngay tại bộ phận một cửa thuộc Trung tâm phục vụ hành chính công cấp tỉnh hoặc cấp xã theo phân cấp quản lý.
Nộp qua bưu chính: Gửi hồ sơ thông qua dịch vụ bưu chính công ích của Tổng công ty Bưu điện Việt Nam hoặc ủy quyền cho các đơn vị chuyển phát được pháp luật thừa nhận.
Nộp trực tuyến số hóa: Thực hiện nộp hồ sơ điện tử 24/7 thông qua Cổng dịch vụ công Quốc gia hoặc các Ứng dụng định danh điện tử, hệ thống quản lý thuế số hóa tập trung của ngành Thuế.